Là một trong những người đã từng trải qua những năm tháng lầm lỡ của tuổi trẻ, từng phải trả giá cho những hành vi vi phạm pháp luật bằng khoảng thời gian chấp hành án phạt tù không hề ngắn (14 năm). Tuy nhiên, bằng sự nỗ lực của bản thân, sự động viên của gia đình và sự tạo điều kiện, giúp đỡ của chính quyền địa phương, hôm nay anh Trần Kim Phượng đã có thể tự hào đứng vững trên đôi chân của mình, trở thành chủ một cơ sở kinh doanh thép ổn định, góp phần tạo việc làm cho người lao động và đóng góp vào sự phát triển kinh tế của địa phương.

Nhìn lại chặng đường đã qua, anh Phượng luôn xem đó là một bài học lớn của cuộc đời. Những sai lầm trong quá khứ không thể xóa bỏ, nhưng bản thân anh luôn cố gắng biến chúng thành động lực để hoàn thiện bản thân, sống có trách nhiệm hơn với gia đình, xã hội và chính bản thân mình. Đó là những lời tâm sự của anh Trần Kim Phượng Sinh năm: 1982 Hiện đang sinh sống tại Thôn Trình Hoàng, xã Quang Lịch, tỉnh Hưng Yên.

 Cách đây nhiều năm, ở cái tuổi thanh xuân sung sức nhất, do không giữ được mình với sự cám dỗ của đồng tiền và những suy nghĩ lệch lạc đã đưa anh  đến bản án nghiêm khắc của pháp luật: 14 năm tù giam về tội "Mua bán trái phép chất ma túy" và "Chứa chấp việc sử dụng trái phép chất ma túy",  thi hành án tại Trại giam Ninh Khánh (Bộ Công an).

Mười bốn năm – một khoảng thời gian dài đằng đẵng, đủ để làm thay đổi cả một đời người. Tuy nhiên, theo thời gian, nhờ sự giáo dục của cán bộ quản giáo, Ban giám thị trại giam Ninh Khánh và sự chia sẻ của những người cùng cảnh ngộ và tình yêu thương từ những lời động viên, quan tâm của gia đình, sự khủng hoảng cũng dần qua đi. Anh bắt đầu chấp nhận thực tế, tìm lại sự cân bằng để tập trung cải tạo, nuôi dưỡng hy vọng về một ngày mai tươi sáng được trở về. Trong quá trình chấp hành án bản án 14 năm tù, nhờ cải tạo tiến bộ, anh được giảm án 2 năm 10 tháng, còn phải chấp hành 11 năm 2 tháng.

Ngày cầm trên tay quyết định chấp hành xong án phạt tù, bước qua cánh cổng trại giam, cảm giác đầu tiên không chỉ là niềm vui sướng nghẹn ngào, mà còn là nỗi hoang mang, lo sợ tột cùng. Bước đi giữa bầu trời tự do rộng lớn, trong lòng người trở về lại đầy rẫy những câu hỏi: “Liệu xã hội có đón nhận mình không?”, “Ánh mắt của hàng xóm láng giềng sẽ như thế nào?”, “Mình sẽ làm gì để sống?”. Quá khứ lầm lỗi như một vết sẹo dài, dù đã lành nhưng vẫn khiến bản thân anh mặc cảm, tự ti.

Hình ảnh anh Trần Kim Phượng chia sẻ quá khứ lầm lỡ

Ngày ra trại về với xã hội, anh lại cảm thấy lạc lõng giữa một xã hội đã thay đổi quá nhiều và bức tường vô hình mang tên "định kiến". Mang danh một người "từng đi tù vì ma túy", đối mặt với những ánh mắt dò xét, kỳ thị, xa lánh của người dân. Đi đến đâu cũng gặp những lời xì xầm, những cái quay đầu né tránh. Hoàn cảnh này khiến anh càng tự ti, mặc cảm sâu sắc, có lúc chỉ dám giam mình trong bốn bức tường nhà. Không những thế ở cái tuổi trung niên,  hoàn toàn trắng tay, không vốn liếng, không nghề nghiệp, lý lịch có vết đen khiến các cơ sở sản xuất thẳng thừng từ chối nhận vào làm việc. Khủng hoảng kinh tế đe dọa trực tiếp đến gia đình, đẩy vào thế tiến thoái lưỡng nan, rất dễ buông xuôi để quay lại vết xe đổ cũ.

Trước hoàn cảnh bế tắc của người mới ra tù, đứng giữa những khó khăn thử thách, những suy nghĩ tiêu cực,… Nhưng nhờ có chính quyền địa phương, lực lượng công an xã, tổ chức chính trị xã hội thường xuyên động viên thăm hỏi, giúp đỡ và người vợ của anh đã động viên giúp đỡ anh thoát khỏi những suy nghĩ tiêu cực, những mặc cảm tự ti để bước vào cuộc hành trình mới.

(anh Trần Kim Phượng phát biểu, chia sẻ kinh nghiệm bản thân tại Hội nghị tổng kết Nghị định 49 do UBND tỉnh Hưng Yên tổ chức)

Ý thức được rằng bản thân phải tự cứu lấy mình trước khi chờ đợi sự giúp đỡ, anh Phượng đã đấu tranh tư tưởng xóa bỏ toàn bộ sĩ diện cá nhân để bước vào cuộc mưu sinh bằng nghề thu gom phế liệu và làm tất cả mọi việc để sống. Anh bắt đầu cuộc sống mưu sinh với hai bàn tay trắng, không nghề nghiệp trong tay, chấp nhận làm tất cả mọi việc để có tiền. Ai thuê gì làm nấy, từ phụ hồ, vác xi măng, đào móng nhà cho đến dọn dẹp chuồng trại, cắt cỏ thuê…bất kể việc gì nặng nhọc, độc hại, miễn là ra đồng tiền trong sạch và hợp pháp.

Thực hiện chủ trương đồng hành và giúp đỡ người tái hòa nhập cộng đồng, Công an xã đã chủ động tiếp cận, xóa bỏ khoảng cách để tiếp cận giúp đỡ đối  với những người chấp hành xong án phạt tù nói chung và bản anh Phượng nói riêng. Công an xã tham mưu UBND xã, phối hợp cùng các tổ chức đoàn thể địa phương lập hồ sơ hoàn cảnh để anh được vay nguồn vốn vay ưu đãi dành cho người chấp hành xong án phạt tù từ Ngân hàng Chính sách xã hội. Số vốn ấy xuất hiện đúng vào lúc hoàn cảnh kinh tế của anh đang khó khăn nhất. Kết quả anh được ngân hàng chính sách hỗ trợ vay vốn 100.000.000 đồng (Một trăm triệu đồng). Đó không chỉ là tài chính, mà còn là lời khẳng định của chính quyền: “Xã hội tin tưởng và trao cho anh cơ hội để đổi thay số phận” và “ không ai bị bỏ lại phía sau”

Chính nguồn vốn nghĩa tình đã giúp thay đổi cuôc đời anh. Nhận thấy bối cảnh nông thôn mới tại xã đang trên đà phát triển, nhu cầu xây dựng, sửa sang nhà xưởng, chuồng trại của người dân rất cao nên anh đã quyết định dồn toàn bộ số vốn vay và tích lũy từ những ngày buôn đồng nát để mở một cơ sở nhỏ kinh doanh vật liệu xây dựng, cụ thể là sắt thép và tôn lợp mái. Hoàn cảnh khởi nghiệp giai đoạn đầu vô cùng chật vật vì người dân vẫn còn e ngại quá khứ của anh. Nhưng với kinh nghiệm từ những ngày đi làm thuê, áp dụng triệt để phương châm: Lấy chữ "Tín" làm đầu, bán hàng chất lượng, giá cả cạnh tranh và phục vụ tận tâm. Khách cần tôn, cần thép lúc nửa đêm để kịp sáng hôm sau đổ trần, anh sẵn sàng thức trắng đêm cắt tôn, tự tay bốc xếp lên xe chở đến tận công trình.

Đến nay, cơ sở kinh doanh thép, tôn của anh tại thôn Trình Hoàng đã ổn định với diện tích nhà xưởng gần 200m2, số vốn khoảng 3 tỷ đồng, thuê thêm từ 5 đến 15 công nhân làm việc. Do đó thu nhập của bản thân gia đình hàng tháng cơ bản ổn định bình quân trên 30 triệu/tháng. Nhà cửa cũng đã được xây dựng khang trang, nhu cầu sinh hoạt của bản thân và vợ con cơ bản được đáp ứng đầy đủ. Dự kiến trong những năm tới anh sẽ tiếp tục mở rộng phát triển kinh doanh với doanh thu cao hơn, tạo công ăn việc làm cho nhiều người hơn nữa.

(Cơ sở kinh doanh của anh Trần Kim Phượng)

 

Với những gì anh Phượng đã làm được, chắc chắn nhiều người có hoàn cảnh như anh cũng sẽ làm được thậm chí còn có thể tốt hơn. Không gì là không thể, quan trọng phải có nghị lực, sự cố gắng và quyết tâm thực hiện. Không ai mong muốn phạm tội và phải bị đi tù, nhưng khi đã thực hiện hành vi phạm tội thì chính bản thân người phạm tội cũng đã phải trả giá bằng những tháng năm cải tạo. Chấp hành xong án phạt tù cũng đồng nghĩa là đã trả giá cho những lầm lỗi của mình, khi về địa phương sinh sống thì những người chấp hành xong án phạt tù đã là những người bình thường. Cộng đồng, xã hội có cái nhìn cởi mở và vị tha hơn với người chấp hành xong án phạt tù giúp họ có niềm tin để làm lại cuộc đời như tấm gương anh Trần Kim Phượng.

Bài, ảnh: Nguyễn Quang Hải – PC10 Hưng Yên